Amerikan askerleri Suriye, Irak ve Kosova'dan çekiliyor: Beyaz Saray ve NATO kaynakları açıkladı

Donald Trump, Beyaz Saray'daki ilk başkanlık döneminde planladığı ancak lobi gruplarının baskısı nedeniyle uygulama imkânı bulamadığı asker çekme kararını nihayet hayata geçiriyor. Amerikan askerleri Suriye, Irak ve Kosova'dan tamamen çekilmenin hazırlığını yürütüyor. Washington'da Trump yönetiminden üst düzey yetkililerin BBC ve Politico gibi yayın organlarına yaptıkları açıklamalar, Türkiye çevresindeki coğrafyada yeni bir dönemin başlangıcına işaret ediyor. 

Beyaz Saray'dan bir yetkili, ABD'nin Suriye'deki askerlerinin önümüzdeki birkaç ay içerisinde geri çekileceğini söyledi. Suriye hükümetinin kendi sınırları içinde terörizmle mücadelede sorumluluk üstlenmeyi kabul ettiğini belirten yetkili, bu ülkede büyük ölçekli bir Amerikan askerî varlığına artık gerek kalmadığını söyledi. 

ABD güçleri, IŞİD/DEAŞ bahanesiyle 2015 yılından beri Suriye'de bulunuyor. PKK/YPG terör örgütünün eğitip donatıltığı dönemde bölgedeki varlığını zaman zaman 3 bin askerin üzerine çıkaran Amerikan ordusunun şu anda Suriye'de yaklaşık 1000 personeli bulunduğu belirtiliyor. 

Politico'nun Avrupa baskısına demeç veren 4 ayrı NATO diplomatı ise Trump yönetiminin asker çekme faaliyetinin Suriye ile sınırlı kalmayacağını, listede Irak ve Kosova'nın da bulunduğunu anlattı. Buna göre, NATO misyonu çerçevesinde Irak'ta kolluk gücü gibi hareket eden İttifak askerlerinin görevi eylül ayı itibariyle sona ermiş olacak. 

Diplomatların verdiği bilgiye göre Beyaz Saray, içinde ABD askerlerinin de bulunduğu NATO varlığının Irak'ta sonlanmasını istiyor. Washington ile Bağdat arasında 2024 yılında asker çekmeye ilişkin bir anlaşma imzalanmış ve ABD, Irak'tan yaklaşık 2 bin 500 askerini geri çekeceğini taahhüt etmişti. Son talimatlarla birlikte bu kararın sahada uygulanmasına hız verilecek. 

Politico'ya konuşan üst düzey isimlerden biri, bu hareketin Trump'ın 'sonsuz savaşları sona erdirme taahhüdünün bir parçası olduğunu', atılan adımların Bağdat ile yakın koordinasyon içinde gerçekleştiğini söyledi.

Öte yandan Trump'ın Irak'taki Amerikan askerlerini kesin olarak çekme planı NATO içerisinde birtakım direniş grupları yarattı. Bir diplomat, "Şu an Irak'tan çekilme zamanı değil... Çünkü Bağdat hükümeti bizim orada olmamızı istiyor" iddiasında bulundu. İkinci diplomat ise 'NATO müttefiklerinin çoğunluğunun' Irak misyonunu daha uzun bir zamana yaymak istediklerini, ülkedeki ABD askerlerini azaltmanın zamana yayılması gerektiğini ileri sürüyor. 

IRAK VE SURİYE'NİN YANINDA KOSOVA DA VAR

Dört diplomatın aktardığına göre ABD ayrıca Kosova'da NATO liderliğinde oluşturulmuş barış gücü misyonu KFOR'u da sonlandırma sinyali verdi. Yugoslavya'nın dağılmasının ardından 1999'da kurulan ve Birleşmiş Milletler (BM) tarafından yetkilendirilen misyon kapsamında şu anda yaklaşık 4 bin 500 asker Kosova'da görev yapıyor. Sırp nüfusun yoğun olduğu bölgelerde zaman zaman yükselen tansiyonun bir çatışmaya dönüşmesini önlemek üzere bölgede Türk askerleri de bulunuyor. 

Ne var ki, Amerikan yönetiminin Kosova'daki misyonu sonlandırma planı da NATO içerisinde eleştiriliyor. Üst düzey bir 'beşinci diplomat', misyonun sona erdirilmesine yönelik girişimlerden ötürü çok endişeli olduklarını belirterek "Batı Balkanlar'da çatışma riski hızla tırmanabilir" dedi. 

Tümgeneral Özkan Ulutaş, 3 Ekim 2025 günü, Kosova'daki KFOR komutasını İtalyan Tümgeneral Enrico Barduani'den devralmıştı. KFOR komutasını Genelkurmay Başkanı Selçuk Bayraktaroğlu'nun huzurunda teslim alan Ulutaş'ın görevi Ekim 2026'ya dek sürecek. 

Başka bir NATO yetkilisi ise gerek Irak gerekse de Kosova'dan geri çekilmeye ilişkin net bir takvim belirlenmediğini ifade etti ve "Bu misyonlar ihtiyaçlara dayanır, periyodik olarak gözden geçirilir ve koşullar geliştikçe yeni ayarlamalar yapılır" açıklamasında bulundu. NATO kapsamındaki misyonların sona erdirilmesi için 32 müttefikin tamamının onayı gerekiyor. 

ANKARA ZİRVESİ'NDE SAVUNMA SANAYİİ FORUMU

Diplomatlar aynı zamanda temmuz ayında Ankara'da yapılacak NATO zirvesi için Amerikan yönetiminin hazırlıklarını da ifşa etti. Buna göre Washington, Ankara'daki zirveye Ukrayna ve Hint-Pasifik ortaklarının (Avustralya, Yeni Zelanda, Japonya ve Güney Kore) davet edilmesini istemiyor. Bu ülkelerden heyetlerin resmî toplantılara çağrılmaması için İttifak üyelerine baskı yapılıyor. 

Diğer yandan adı geçen ülkelerin NATO zirvesindeki 'yan etkinliklere' davet edilebileceği, kısıtlama kararının zirve toplantılarının sayısının azaltılması amacıyla alındığı belirtiliyor. NATO adına konuşan bir yetkili ise 'ortakların zirveye katılımı konusunda zamanı geldiğinde açıklama yapacağını' söylemekle yetindi. 

Bir bürokrat ise NATO zirvesi kapsamında düzenlenen çeşitli tartışma paneli ve halka açık forumların yapılmamasını önerdikten sonra şu bilgiyi veriyor: "NATO bu yıl bir kamusal forum düzenlememeyi tercih edecek ancak Ankara Zirvesi'nin oturum aralarında bir NATO Zirvesi Savunma Sanayii Forumu düzenlenecek."

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Zirvesi'nin Ankara'da inşası devam eden Ay Yıldız Karargâhında düzenlenmesinin planlandığını belirtmiş, "Güzel bir kompleks hazırlıyoruz. Bunu NATO Liderler Zirvesi'ne de yetiştirmenin hesabı içerisindeyiz" demişti. Öte yandan Dışişleri Bakanlığı, Ankara'da düzenlenecek NATO Zirvesi'ne ilişkin bir bildiri yayınladı. 7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenecek önemli zirveye ilişkin Bakanlık şu ifadeleri paylaştı:

"Türkiye, NATO'ya üyeliğinin 74. yıldönümünde, güçlü ordusu, gelişmiş askeri kabiliyetleri ve dinamik savunma sanayiiyle Avrupa-Atlantik güvenliğine kritik ve kapsamlı katkılarda bulunmayı sürdürmektedir. Ülkemiz, İttifak'taki öncü rolü çerçevesinde 7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde NATO Ankara Zirvesi'ne evsahipliği yapacaktır."