30 milyon dolarlık GÖKBEY için yüzlerce sipariş kapıda: Suudi Arabistan'la dev anlaşmanın ilk adımı tamamlandı

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ), Suudi Arabistan'da düzenlenen Word Defence Show (WDS) savunma fuarında tarihî bir başarıya imza attı. TUSAŞ'ın yerli ve millî imkânlarla tasarlayıp ürettiği GÖKBEY helikopterinin Riyad'a ihracatı için ilk resmi hamle gerçekleşti. 

Suudi Arabistan Yatırım Bakanlığı ve Askerî Sanayiler Otoritesi, GÖKBEY helikopterinin ortak üretimi konusunda TUSAŞ'la mutabakat zaptı (MoU) imzaladı. Nihaî sözleşme niteliği bulunmayan MoU, GÖKBEY için Suud topraklarında montaj hattı kurulması ve hangi parçaların Araplar tarafından üretilebileceğinin belirlenmesi konusunda yol haritası oluşturacak.

Yapılacak görüşmelerle birlikte Suudi Arabistan'ın kaç adet GÖKBEY tedarik edeceğinin belirlenmesi sonrası önümüzdeki aylarda nihaî anlaşmaların imzalanması bekleniyor. Mutabakat zaptına Savunma Sanayii Başkan Yardımcısı ve TUSAŞ Yönetim Kurulu Üyesi Gökhan Uçar imza attı. Ankara ile Riyad arasında helikopter üretiminde işbirliğinin 'uzun dönemli ve yüksek teknoloji kazanımlı olması' hedefleniyor. 

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, "Hem KAAN'ı hem de GÖKBEY'i Suudi Arabistan'da üretme ihtimaline ilişkin görüşmeler var" demişti.

Demiroğlu, Suudi Arabistan'daki savunma fuarında yaptığı açıklamada, Riyad'a KAAN ve GÖKBEY yatırımının mantıklı hale gelmesi için bu platformlardan en az 50'şer tane satın alınması gerektiğini ifade etti. 

Demiroğlu, "Bilindiği gibi 20 tane KAAN ile 20 tane GÖKBEY ile montaj ve üretim hattı kurmak çok fizibil değil. Miktarın yüksek olması lazım. Ne kadar olması lazım? Biz yaptığımız çalışmalarda bu rakamın 100 olduğunu biliyoruz. Ama bu rakamı 50'ye kadar indirebileceğimizi düşünüyoruz. Yani 50'nin üzerinde bir rakamda KAAN ve bir o kadar da GÖKBEY'in burada yapılacak olması bu yatırımı fizibil hale getirir" diye konuştu. 

2030'da savunma ihtiyaçlarının yüzde 50'sini yerli üretimle karşılar hale gelmeyi hedefleyen Suudi Arabistan için hem KAAN hem de GÖKBEY platformları büyük önem taşıyor. 

Havacılık teknisyenlerinin yetiştirilmesi ve bu ülkeye helikopter üretim teknolojisinin kazandırılması bakımından GÖKBEY helikopter projesine katılım, Suud yönetimi için vazgeçilmez nitelikte görülüyor. GÖKBEY genel maksat helikopterini TUSAŞ Motor Sanayii (TEI) üretimi TS1400 motoruyla ihraç etmeyi hedefleyen TUSAŞ için ise bu anlaşma 'kazan-kazan' mahiyetinde.  

Suud topraklarına kurulacak nihaî montaj hattı, aynı zamanda bu ülkedeki yerel firmaların GÖKBEY'e parça üretmelerinin önünü açacak. İkili anlaşma çerçevesinde Suudi Arabistan topraklarında üretilen helikopterlerin üçüncü ülkelere satılması da hedefleniyor.

GÖKBEY tasarımdan üretime tamamen TUSAŞ'ın malı olduğu için Türk havacılık devi, bu platformun ihracat haklarını istediği ülkeyle paylaşabiliyor. 

İmzalanan mutabakat muhtırasını TUSAŞ şöyle duyurdu: "Suudi Arabistan Yatırım Bakanlığı ve Askerî Sanayiler Otoritesi (GAMI) ile platformlarımızın Suudi Arabistan’da ortak üretimine yönelik mutabakat zaptı (MOU) imzaladık."

GÖKBEY TS1400 MOTORUYLA İHRAÇ EDİLECEK

GÖKBEY ihracına giden yolda Suudi Arabistan'la varılan mutabakat, TUSAŞ Motor Sanayii (TEI) üretimi millî turboşaft motorunun ihracına da kapı aralıyor. TEI'nin ilk olarak Nisan 2023'te GÖKBEY'i uçurduğu TS1400 motoru, sertifikasyon sürecinin tamamlanmasını bekliyor. 

TEI Genel Müdürü Mahmut Akşit, 1740 beygirin de üzerine çıkan TS1400'ün zorlu testleri geride bıraktığını, GÖKBEY'i rahatlıkla uçuracağını, uluslararası standartların öngördüğü ömür testlerinin başarıyla geçildiğini belirtmiş, sertifika sürecinde mutlu sonun yakın olduğunu söylemişti. 

Prof. Dr. Akşit geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, seri üretim kapsamında tedarikçilerden toplanan parçalarla TS1400'ün imâl edildiğini, bunun da sertifikasyon sürecinin bir parçası olduğunu dile getirmiş, "Hakem huzurunda o testleri teker teker yapıyorsunuz. Motorun o zorlu testleri başarıyla geçtiğini gösteriyorsunuz ve sonunda 'Bu motor sivil yolcu taşıyabilir' diyerek sertifika veriyorlar" ifadelerini kullanmıştı. 

TEI Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit:

▪️KAAN motoru TF35000'de CDR aşamasına geldik.

▪️Artık motorun tasarımı tüm aşamaları, döngüleri teker teker geçerek son kritik detayların ekleneceği noktaya kadar geldi.

▪️Tasarım açısından baktığımızda bu, motorun çalışması ve… pic.twitter.com/ssx2f4rh7V

— TRHaber Savunma (@savunma_trhaber) February 5, 2026

UZUN YOLCULUĞUN İLK AŞAMASINDA 83 ADETLİK KESİN SİPARİŞ 

6 ton kalkış ağırlığına sahip GÖKBEY, 20 bin fit (6 kilometre) irtifada saatte 306 kilometre hızla uçuyor. Taşıdığı 12 yolcuyu yaklaşık 950 kilometre uzaktaki bir noktaya tek depoyla ulaştırabilen GÖKBEY, VIP, kargo, hava ambulans, arama-kurtarma ve kıyı ötesi ulaşım gibi çeşitli türde görevleri zorlu iklim koşullarında, yüksek irtifa ve sıcaklıkta yerine getirebiliyor. 

Düşük yoğunluklu seri üretim safhasında TUSAŞ 2026 sonundan itibaren ayda 2 adet GÖKBEY'i imâl edebilir hale gelecek. Savunma Sanayii Başkanlığı ile TUSAŞ arasında 83 adet GÖKBEY'in tedariki için kesin sipariş bulunuyor. 

Millî helikopterin ilk kafilelerinde Rolls-Royce ve Honeywell'in ortak girişimi LHTEC tarafından üretilen CTS800-4A kodlu motor kullanılıyor. İlk 23 adet GÖKBEY'in bu motorla teslimatı sonrası TS1400 dönemi resmen başlamış olacak. 23 helikopterin ardından üretilecek 50 helikopter ve sonrasındaki GÖKBEY'ler TS1400 motorlarından güç alacak. 

TUSAŞ, Şubat 2026 itibariyle Jandarma Genel Komutanlığı'na 5. GÖKBEY'in teslimatını gerçekleştirdi. Türkiye'de genel maksat helikopterlerini en yoğun kullanan kuvvet durumundaki Jandarma'da deneyimli Türk pilotlarının GÖKBEY hakkında TUSAŞ'a geri bildirimleri devam ediyor. Bu bildirimlerle birlikte GÖKBEY sürekli güncellenerek gelişimini sürdürüyor.

GÖKBEY helikopterleri Jandarma Genel Komutanlığı'nın ardından sırasıyla Sağlık Bakanlığı, Kara Kuvvetleri Komutanlığı, Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü'ne teslim edilecek.  

2013'te imzalanan sözleşmeyle birlikte kağıt üzerinde projesi çizilen GÖKBEY, rekor bir sürede, tam 5 yıl sonra ilk uçuşunu gerçekleştirdi. 2018 yılındaki uçuşun ardından T-625 Genel Maksat Helikopteri'ne Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 'GÖKBEY' adı verildi. 

TUSAŞ ve TEI yöneticisi Prof. Dr. Fahrettin Öztürk, Nisan 2024'te yaptığı bir açıklamada, "Şu anda en az 300 adet GÖKBEY isteniyor. Yani ileride bunun kaç yüz ya da kaç bin olacağını bilmiyoruz. Ama ürünümüzün kalitesi ortada" demişti.

GÖKBEY, 2023 yılında adı açıklanmayan bir ülkeden yüklü miktarda sipariş edilmiş ve o ülke, 32 adet GÖKBEY için 1 milyar dolar ödeme taahhüdünde bulunmuştu. 

SUUDİ ARABİSTAN'IN HELİKOPTER ENVANTERİNDE NELER VAR?

Riyad yönetimi, 2026 itibariyle 260'dan fazla helikopteri aktif olarak işletiyor. Açık kaynak bilgilerine göre Suudi Arabistan Silahlı Kuvvetleri'nde yaklaşık 70 adet Amerikan ağır taarruz helikopteri AH-64 Apaçi bulunuyor. 

Riyad envanterinde ağır nakliye helikopteri CH-47F Chinook'tan ise 20 adet bulunduğu sanılıyor. Yeni satın alımlarla nakliye helikopteri varlığını artırma amacındaki Riyad yönetimi, Chinook'un yanında genel maksat görevleri için UH-60 Black Hawk tipi yaklaşık 50 helikopter işletiyor. 

Daha hafif sınıftaki döner kanat platformlar ise Bell 412/212 (60 adet), AS332 Super Puma (20 adet), Schweizer 333, MD530 ve AW139 şeklinde sıralanıyor. 

Suudi Arabistan, TUSAŞ ile 10 Şubat 2026 günü imzaladığı anlaşma sayesinde 6 ton sınıfı bir genel maksat helikopterini kendi topraklarında üretme imkânına kavuşuyor. GÖKBEY sınıfındaki helikopterler uluslararası pazarda 25 ilâ 35 milyon dolar arasında fiyata alıcı buluyor (ortalama 30 milyon dolar). Helikopterin maliyeti, üzerindeki görev yükünün niteliğine bağlı olarak değişkenlik gösteriyor. 

TS1400 motorunun güç vereceği GÖKBEY, farklı görev konfigürasyonlarına hızlıca adapte olabiliyor. Bu özelliğin Suudi Arabistan'ın millî helikopteri tercihinde önemli bir etken olduğu kaydediliyor. 

GÖKBEY helikopteri, millî TS1400 turboşaft motorlarıyla ilk kez 19 Nisan 2023 tarihinde havalandı. 

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu:

▪️50'nin üzerinde KAAN ve GÖKBEY'in burada (Suudi Arabistan) yapılacak olması bu yatırımı fizibil hale getirir.

▪️Kamikaze İHA'ları SAHA İstanbul'da sergilemeyi planlıyoruz. Hepsini mi yoksa bir kısmını mı gösteririz, göreceğiz.

▪️Bir de… pic.twitter.com/t3jddidtSD

— TRHaber Savunma (@savunma_trhaber) February 11, 2026