FNSS Suudi Arabistan'da üretime başladı: Tartışma yaratan tekerlekli tank PARS ALPHA mı?

2030 yılında ihtiyaçlarının yüzde 50'sini yerli üretimden karşılamayı hedefleyen Suudi Arabistan, Türk savunma sanayii ile işbirliğinde gaza basmış görünüyor. Riyad'da düzenlenen World Defense Show (WDS2026) kapsamında sergilenen gelişmiş bir zırhlı muharebe aracı, Türk tasarımı platformların Suudi Arabistan'da yerli imkânlarla üretilmekte olduğuna ilişkin tartışmaları alevlendirdi. 

Devlete ait SAMI şirketi, 'tamamen yerli üretim' vurgusuyla HEET 8X8 zırhlı aracı tanıttı. Uluslararası basının büyük ilgi gösterdiği araç, taretin üzerine yerleştirilmiş 105 mm'lik topuyla dikkat çekti. Yaklaşık 180 derecelik görüş sağlayan küçük, korunaklı pencerelerin konumlandırıldığı tasarımıyla HEET, 'tekerlekli top' tanımlamasına uygun bir zırhlı olarak öne çıktı.

Ne var ki, tasarım özellikleri itibariyle Suud HEET'in Türk savunma devi FNSS üretimi PARS ALPHA'ya olan benzerliği dikkat çekti. Paletli ve tekerlekli zırhlı kara araçları konusunda uluslararası alanda ün yapmış FNSS, 'dünyanın en güvenli zırhlı aracı' olarak lanse ettiği PARS ALPHA'yı 2024 yılında ilk olarak Suudi Arabistan'da tanıtmıştı. 

O dönem Suud yetkililerin yoğun ilgi gösterdiği araç konusunda temaslar sonraki süreçte devam etti. Şubat 2024'teki ilk gösterimden yaklaşık 1,5 yıl sonra, Temmuz 2025'e gelindiğinde FNSS ile SAMI şirketi arasında önemli bir anlaşma imzalandı. SAMI Başkan Yardımcısı Muhammed bin Suud el-Hudeyb ile FNSS'nin o dönemki CEO'su Nail Kurt'un imza attığı anlaşma, yüksek teknoloji içeren yeni nesil 8X8 zırhlı araçların Suudi Arabistan'da yerel olarak üretilmesi ve bu yolla Krallığın 2030 Vizyonu'nun desteklenmesini amaçlıyordu. 

Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ile Suud Savunma Sanayii Başkan Yardımcısı Halid bin Hüseyin el-Biyarî'nin huzurunda varılan mutabakatın somut çıktıları Şubat 2026 itibariyle alındı. SAMI şirketi, tamamen yerli imkânlarla üretilmiş 8X8 zırhlı aracı HEET adıyla Riyad'daki fuarda sergiledi. 

KİEV BASINI: DAHA ÖNCE GÖRÜLMEMİŞ BİR DURUM DEĞİL

FNSS tarafından tasarlanarak Türk Silahlı Kuvvetleri için de üretilmekte olan PARS ALPHA, Suudi Arabistan'da HEET ismiyle ortaya çıkınca Ukrayna basını, Riyad'ın yerli üretiminde Türk etkisine dikkat çekti. Kiev merkezli Defense Express, HEED'i anlattığı haberinde şu ifadeleri kullanıyor:

"HEET 8x8'in tamamen Suudi Arabistan'a özgü bir geliştirme olmadığını, Türk şirketi FNSS'nin teknolojileri ve çözümlerine dayandığını, bu şirketle ilgili işbirliği belgelerinin bulunduğunu belirtmek gerekir. Dahası, çok benzer görünüm ve konfigürasyona sahip PARS serisindeki araçların yerelleştirilmiş bir versiyonuyla karşı karşıya olmamız oldukça muhtemeldir. 

Yabancı tasarımı yerli ürün gibi sunma çözümü, özellikle yerel savunma sanayiinin prestijinin artırılması ve bir sözleşmenin güvence altına alınması amaçlandığında küresel silah pazarında daha önce görülmemiş bir durum değildir. Bununla birlikte, belirli PARS serilerinden görsel olarak hâlâ farklılıklar mevcut olduğu için, aracın tamamına değil, yalnızca belirli çözümlerin ve gelişmelerin kullanımına bakıyor olmamız da mümkündür. 

Suudi Arabistan'daki fuarda 8x8 varyantına ek olarak, geniş bir pencereye sahip ancak muhtemelen 12,7 mm kalibreli bir makineli tüfekle donatılmış bir taretle birlikte gelen HEET 4x4 de tanıtıldı. Bu araç da daha iyi görüş sağlamak için benzer şekilde geniş bir pencereye sahiptir. 

Genel olarak Suudi Arabistan'ın zırhlı araç pazarına, özellikle de tekerlekli tanklara girme girişiminin ilginç olduğunu görüyoruz. Ancak başarılı olabilmeleri için bu araçların yurt içinden sipariş alması gerekecek. Çünkü bu segmentteki yabancı rekabet oldukça acımasızdır."

NAİL KURT: 105 MM'LİK KULE İSTENİRSE ONU DA TAKARIZ

PARS ALPHA, Türk zırhlı araç sektörünün ulaştığı kabiliyetlerde zirve noktalarından biri olarak kabul ediliyor. FNSS eski genel müdürü Nail Kurt, "35 yıllık serüvenimizin tepe noktası" olarak nitelediği PARS'ı şöyle anlatmıştı:

"Edindiğimiz teknolojik kazanımları, bilgi birikimini, sayısız müşteri deneyimini ve saha geri bildirimlerini; en nihayetinde bölgemizde, özellikle 10-15 yıldır süre gelen simetrik ve asimetrik tehditlerin tümünü dikkate alarak tasarladığımız ve ortaya çıkardığımız bir başyapıt olarak adlandırmak istiyorum bu aracı. 

PARS ALPHA, 5. nesil bir zırhlı araçtır. Dünyadaki rakip ve benzerlerine göre çok sayıda üstünlüğü mevcut. Sürücünün ve diğer personel bölmesinin arka tarafta olması ve önde yer alan motor bölmesiyle tamamen ayrı tasarlanmış olması çok büyük avantajlar sağlıyor. En büyük avantajı, bu tür araçlarda istenen balistik koruma seviyesinin bir seviye üzerine çıkmamızı sağlaması oldu. 

Mayın koruma anlamında ön tekerlekte bir seviye yukarı çıkmamızı sağladı. Bütün bunların yanısıra aracın genel boyutunda, uzunluğunda da bir kısalma oldu. Yaklaşık 60-70 santimlik avantaj elde ettik. Yeni nesil 8x8'ler aslında çok iri, uzun ve büyük oluyor. Güç grupları da çok kuvvetli; 700 beygir civarında. 

Biz aracı 60-70 santim kısalttık ve iç hacimde de yaklaşık 2,5 metreküplük büyüme elde ettik. Kendi sınıfında çok güzel bir çözüm ortaya çıktı. Önümüzdeki 30-40 yılda çok büyük faydalar sağlayacak önemli bir konfigürasyon ortaya koyduk. Diğer özellikleriyle birlikte çok taklit edilecek bir araç olduğunu düşünüyorum. Aracın üzerindeki silah sistemleri tamamen kullanıcı gereksinimlerine göre şekilleniyor. Biz de buna uygun çözümler oluşturuyoruz. 

Ortadoğu'da önemli bir kullanıcımızın talep ettiği 30 milimetre silaha, topa sahip bir kule entegre edildi. Çift kişilik kule istendi ancak bunun insansız, yani basketsiz, içeride sabit oturan bir nişancı vasıtasıyla kullanılabilecek versiyonları da var. Yine yanlarda iki tane anti-tank füze istendi, onları da adapte ettik. 

Bunun dışında 35 milimetre kule entegre edilebilir ki yurt içinde önemli bir projemizde böyle bir talep var. 105 milimetrelik kule istenirse o da takılabilir. Bu araçlarda '3 sene sonra modeli değişti, 5 sene sonra yenesini alalım' diyemezsiniz. Araçların 40-50 yıl ömrü var. İyi bakılırsa, orta yaş, ömür uzatım bakımları yapılırsa bu araçlar 50 yıl envanterde kalır."

FİKRÎ MÜLKİYET HAKKI TAMAMEN RİYAD'IN

Suudi Arabistan Askerî Sanayii (SAMI) yetkilisi Vael Elsarhan, Amerikan yayını Breaking Defense'e verdiği demeçte, HEET araçlarının üretildiği tesisin 1 milyon metrekare büyüklüğünde olduğunu söyledi. Üretim için en son teknolojileri benimsediklerini ifade eden Elsarhan, şu ifadeleri kullandı:

"HEET tamamen Suudi Arabistan'a ait fikrî mülkiyet ve tasarıma sahip yeni yerli üretim yeteneğini duyuruyor. Umarız bu araçları müşterilerimizin gereksinimlerine uygun hale getirmek için onlarla birlikte çalışırız. Zırhlı araçlarımızın teslimat çizelgesine dair görüşmeler sürüyor. 

Araçların tasarımı ve yeteneklerini duyurmaktan büyük mutluluk duyuyoruz. Potansiyel müşterimiz ve Krallık'taki ortağımızla görüştüğümüz birçok detay var. Bunlar netleşip hazır hale geldiğinde araçların tam zaman çizelgesini de açıklarız."